کد مطلب: 154
 
تجربه هايي براي تربيت كودك
محمد مهدی خالقی
يکشنبه ۱۴ اسفند ۱۳۹۰ ساعت ۰۹:۵۲
۲
 
در نردبان ۱۰۰ پله اي تربيت كودك، ‌كتك آخرين مرحله و به نظر من استفاده ازآن، باعنايت به پله هاي ديگر غير ممكن و بسيار اشتباه است. كودك بايد با نگاه، اخم، ناراحتي، تذكرهاي كوچك لساني، تنبيهات محروم كننده و ... متنبه شود. با عرض شرمندگي ازهمه دوستان، كتك مخصوص چهارپايان است.
پسرم روح الله، متولد دهه فجر ۱۳۸۳ است و الآن هفت ساله است. با دوستاني كه حالا بيشترشان فرزند دارند، صحبت ازتجربه هاي تربيتي كودك بود. ديدم اگر همه، تجربه هايشان را براي يكديگر به اشتراك بگذارند، مي توان آموزه هاي منابع تربيتي مختلف را عملياتي كرد.
منظومه فكري :
مهمترين عامل تربيتي كودك، منظومه فكري خانواده است. عقايد و جهان بيني پدر و مادر و پدربزرگها و مادر بزرگها و عمه ها و داييها – روح الله عمو و خاله ندارد – و درمرحله بعد معلّم. مجموعه اينها، فكر رفتاري كودك را شكل مي دهد. دريك خانواده مذهبي با رفتارهايي متعادل و بدور ازتحجر و عقده آفريني، ساختاربندي ذهني كودك نيز به سمت مذهبي شدن، انقلابي
دريك خانواده مذهبي با رفتارهايي متعادل و بدور ازتحجر و عقده آفريني، ساختاربندي ذهني كودك نيز به سمت مذهبي شدن، انقلابي شدن يا هرتفكر ديگري خواهدرفت.
شدن يا هرتفكر ديگري خواهدرفت.
نمونه : روح الله با مادرش به آزمون تست هوش يكي از مؤسسات مي رود. مجموعه اي ازسؤالات را روي چند برگه مي دهند. مادرها سؤالات را براي كودكان مي خوانند و كودك جواب مي دهد. يكي ازسؤالاها به اين صورت بوده كه اين كلمات را براي كودك بخوانيد و اولين كلمه اي كه گفت بنويسيد. مي رسند به كلمه سگ. روح الله به محض اينكه كلمه سگ رامي شنود؛ مي گويد:سگ نجس است!! درحالي كه بچه هاي بالا شهري كنارشان، كلماتي آشنا مي گفته اند. پاپي، هاپو، آبي(نام برنامه محبوب بچه ها كه روح الله هم دوستش دارد) و...
رفتار بجاي گفتار :
كودك بيش ازاينكه با امرو نهي و دستور كاري انجام دهد، با ايجاد محيطي رفتاري، روي به كاري مي آورد. يعني تأثيراعمال اطرافيان روي او، بسيار بيشترازتوصيه و نصيحت است. روح الله نزديك سه سالش بود كه نماز رابطور كامل ياد گرفت. او الآن طوري نماز مي خواند كه امكان ايستادن درصف اول نماز جماعت راهم دارد. به خاطرنمي آورم كه حتي يكبار به او دستور نماز خواندن داده باشم يا به او نماز خواندن ياد بدهم. او بيشتر نماز را با شنيدن صداي من يا داييها و پدربزرگها و يا شنيدن صداي امام جماعت مسجد ياد گرفته است.
نمونه : يكي ازنمازها درمسجد صنعتگران مشهد بوديم. من و روح الله در صفهاي عقب و پدربزرگش درصف جلو. نماز تمام شد. به سمت پدربزرگش رفت و كنار ايشان نشست. لحظه اي بعد جلو رفتم و گفتم با من نمي آيي؟
روح الله به محض اينكه كلمه سگ رامي شنود؛ مي گويد:سگ نجس است!! درحالي كه بچه هاي بالا شهري كنارشان، كلماتي آشنا مي گفته اند. پاپي، هاپو، آبي(نام برنامه محبوب بچه ها كه روح الله هم دوستش دارد) و...
برگشت و سريع گفت: دارم نماز نشسته مي خوانم، چه عجله اي داري!! برگشتم. يكي ازرفقا پشت سرم بود. با طعنه گفت : ماشاء الله بچه را به نوافل عادت داده ايد!!
قاطعيت دلسوزانه:
كودك بجز قاطعيت و امر و نهي و دستورات تربيتي احتياج به بازي، نشاط،‌تفريح، تعليم و ... نيزدارد. كنار هر سختگيري و امر و نهي بايد چند ساعت بازي و نشاط باشد. خستگيتان را بيرون درب خانه بگذاريد و با نشاط و آماده براي رفتاري پرنشاط داخل بيائيد. تا براي كودك مايه نگذاريد، نبايد توقع نصيحت پذيري و رفتار مؤدبانه را از او داشته باشيد.
نمونه: دردوره هاي مختلف، بازيها مختلفي را با روح الله انجام داده ام. چند ماه هرشب نيم ساعت كشتي مي گرفتيم. من نشسته و او ايستاده و بسيار شاد و پرتحرك وبعد ازآن دوره توپ بازي، ماشين بازي، بالش بازي، منچ، لگو، نقاشي، بدمينتون و... الآن جديدترين بازي اش به اين صورت است: در ركعت اول نماز روي پشتم مي رود، بعد درايستادن، گردنم را مي گيرد و آويزان مي شود و تا انتهاي نماز اينكاررا ادامه مي دهد. يعني ركعت اول بالا مي رود و ركعت آخرپايين مي آيد. انتهاي نماز هم دور مي زند، روي دستهايم مي نشيند كه موقع سلام، الاكلنگ بازي كند. البته به او ياد داده ام كه اين بازي مخصوص خانه است و توي مسجد و مقابل ديگران نبايد اينكار را انجام دهد.
آزمون و خطا:
كودك انساني بدون تجربه است. انباشت ديده ها و شنيده ها براي كودك، مانند بزرگترها هنوز مفهومي نداردو انتقال همه اين تجربيات به او ازطريق گفتار غير ممكن است. بايد به او اجازه دهيم هركاري را خود تجربه كند. مرز اين اجازه هم خطر جاني و اخلاقي است.
نمونه:
خستگيتان را بيرون درب خانه بگذاريد و با نشاط و آماده براي رفتاري پرنشاط داخل بيائيد. تا براي كودك مايه نگذاريد، نبايد توقع نصيحت پذيري و رفتار مؤدبانه را از او داشته باشيد.
اين روش بخصوص درخوردن و بازيهاي خطرناك به چشم مي آيد. من معمولاً به او نمي گويم فلان غذا يا خوراكي را نخور. مي گويم : برايت بد است. نخوري بهتر است. بارها پيش آمده كه گوش نداده و دل درد و سرفه و ... به سراغش آمده. حتي اينجا هم احتياج به نصيحت زباني نيست. آن چيزي كه ممكن بود با هزار بار گفتن من، باور نكند؛ با كمي صبر فهميده است.
رفتار متقابل پدر و مادر:
كودك به رفتارمتقابل پدر و مادر بسيار حساس است وهر جرو بحث يا اختلافي در روح او تأثير گذار است.
هماهنگي پدر و مادر:
والدين بايد درتربيت كودك هماهنگ باشند و رسيدن به اين هماهنگي دربستر زمان وهميشگي است. وجود تناقض دررفتار و الدين و كودك حفره اي وسيع ايجاد مي كندو به كودك قدرت مانور دراين حفره را مي دهد. بايد توجه كنيد كه كودكان بسيار باهوشند و ازهرنقطه ضعف به خوبي استفاده مي كنند. ضمن اينكه بار تربيتي كودك بايد بين والدين تقسيم شود و هردو اين مهم را بعهده داشته باشند.
نمونه: ما سعي مي كنيم اختلافات جزئيمان در اصول تربيتي را به روح الله منتقل نكنيم و تا خود درموردي به نتيجه نرسيده ايم، آنرا به تنهايي براي او اجرا نكنيم. نوع پوشش، غذا، رفتن يا نرفتن به جايي، خريد، بازي و ...
خط قرمزها:
هرخانواداه اي براي خود خط قرمزهايي دارد. حتي آنهايي كه هيچ اصولي ندارند، درحقيقت بي قانوني را پذيرفته اند. اين خط قرمزها درحقيقت همان اصول تربيتي – اخلاقي است كه شما بايدخود آنها را بدانيد، به آنها عمل كنيد و روش بازتعريف آن براي كودك راهم بدانيد. دراجراي
آقايي كه روبروي روح الله نشسته بود، نوشابه اش را نشان داد و گفت : عموجان! اينجا چي نوشته. روح الله هم بلافاصله و با تأكيد لساني گفت : نوشابه اسرائيلي!!(از سه سالگي نخوردن نوشابه هاي حامي صهيونيستها براي روح الله مسأله اي جاافتاده است و مي داند كه بعد ازهرميهماني، نوشابه اي غير اسرائيلي برايش خواهيم خريد)
اين خطوط مهمترين اصل هماهنگي والدين است. بسياري ازاين خط قرمزها با تفاهم والدين، به كودك نيزمنتقل مي شود. لازم به ذكر است كه اين اصول قوانيني تدريجي و درطول زمان است و مثل وحي غيرقابل تغيير نيست.جدا خوابيدن به تدريج، شب نماندن درخانه هيچ كس، نپوشيدن شورت و لباسهاي با ماركهاي زياد و زننده، نخريدن تنقلات خارجي، گريه نكردن براي درخواستها، نق نزدن درخانه، دست بلندنكردن روي والدين، ليس نزدن ظرف غذا درمهماني، عدم شروع دعوا با دوستان همراه با اجازه دفاع، مسواك زدن، انجام دادن كارهاي شخصي مثل غذا خوردن، مسواك زدن و... درحد توان و...
نمونه: سالگرد وفات مادر يكي ازپيرمردهاي فاميل، شله(نوعي آش مشهدي كه ماده اصليش گوشت گوسفند و حبوبات و چاشنيش ريشه درخت گردوست) دعوت بوديم. نوشابه هاي روي ميز كوكاكولاي اصل بود. همه شله ها را خورده بودند و به نوشابه رسيده بود و نوشابه من و او دست نخورده. روح الله هم دائم درحال پرسيدن حروف روي تابلوها بود كه اينجا چي نوشته و آنجا چي نوشته؟ آقايي كه روبروي روح الله نشسته بود، نوشابه اش را نشان داد و گفت : عموجان! اينجا چي نوشته. روح الله هم بلافاصله و با تأكيد لساني گفت : نوشابه اسرائيلي!!(از سه سالگي نخوردن نوشابه هاي حامي صهيونيستها براي روح الله مسأله اي جاافتاده است و مي داند كه بعد ازهرميهماني، نوشابه اي غير اسرائيلي برايش خواهيم خريد)
شفاعت:
درمواقعي كه يكي ازوالدين ازكودك ناراحت است و او را طرد كرده و درحال فشار آوردن براي تربيت است، نفردوم ضمن حمايت ازرفتار ديگري، بايد نقش شفيع را با هماهنگي اولي انجام دهدو موجبات آشتي سريع را فراهم آورد. اينرا بدانيد كه هيچ عامل تنبيه كننده اي به اندازه احساس ناراحتي والدين ازكودك را تحت تأثير قرار نمي دهد. همين احساس مي تواندمهمترين ابزار سلبي درتربيت كودك باشد.
كتك ممنوع:
در نردبان ۱۰۰ پله اي تربيت كودك، ‌كتك آخرين مرحله و به نظر من استفاده ازآن، باعنايت به پله هاي ديگر غير ممكن و بسيار اشتباه است. كودك بايد با نگاه، اخم، ناراحتي، تذكرهاي كوچك لساني، تنبيهات محروم كننده و ... متنبه شود. با عرض شرمندگي ازهمه دوستان، كتك مخصوص چهارپايان است.
منبع:زمبور
Share/Save/Bookmark


عاشق ولايت
Iran, Islamic Republic of
۱۳۹۲-۰۳-۱۲ ۰۹:۰۳:۲۴
سلام-احسنت به بصيرت آقا روح الله
عزيزي كه ميداند روي شيشه نوشابه كوكا چه اهانتي به خداي منان و پيغمبر گرانقدرمان نوشته
انشاءالله عزيزانمان هم چونين باشند
بنده زماني كه از اداره به خانه ميآيم واقعا باديدن همسر و فرزندم خستگيم بدر ميشود.
انشاءالله از نسل ما تارك الصلاه و دشمن اهل بيت و دشمن ولايت نباشه
السلام عليك يا روح الله (7744)
 
ابوالفضل
۱۳۹۲-۱۱-۱۶ ۱۶:۲۱:۲۱
خسته نباشید میگم ب پدرو مادر آقاروح الله. و خوشا ب سعادتتون ک ذخیره خوبی برای آخرتتون دارین.انشاالله همه ما پدرومادرهای واقعی برای فرزندانمون باشیم (19382)