کد مطلب: 9876
 
از شُمار دو چَشم یک تَن کم
احمد ربانی خواه
دوشنبه ۱۴ ارديبهشت ۱۳۹۴ ساعت ۱۶:۳۱
۲
 
از شُمار دو چَشم یک تَن کم
 
بهانه ای دست داد که در تولد سه سالگی مسدودی قنات چشام دوستان و مهندسان و مسئولان سطح شهرستان داورزن را به فکر فرو ببریم که قلب مردم چشام و آفتاب سوختگان این دیار کهن و ولایتمدار هنوز می تپد و بعد از خداوند متعال چشم به امداد و کمک های فکری و مالی آنان هستند. و اما مقاله ای در خصوص قنات چشام به قلم احمد ربانی خواه:

از شُمار دو چَشم یک تَن کم
 

غریو بی امان کم آبی و وسعت ناپیدای خاک، همراه و همزاد زندگی بر بستر کویر است و پیشینه ای به پیشینه آفرینش کویر دارد. آب، این مایه حیات، که از رهگذر قنات در قلب کویر به کام تشنگان خسته و گرمازده گوارا می نماید، یگانه دُرّ یتیمی است که جز با نبود آن نمی توان به اهمیتش پی برد. قنات، شاخص‌ترین نماد حیات کویرنشینان و جلوه‌گر نبوغ و توانمندی نیاکان نژاده ما است. روستای چشام نزدیک به دو سال است که اندوهناک خشکیدن قنات خویش است و تا کنون هیچ قدمی و هیچ قلمی و هیچ دِرمی نتوانسته سرزندگی و جوشندگی را به قنات سرفروبرده در خاک چشام برگرداند.

انسداد درازمدت این قنات در سده اخیر مسئله ای کم سابقه است و تلاش برای بازگشایی آن نیز؛ با این همه به گواهی اهل فن و خبرگان این امر، هنوز تغییر محسوسی در وضعیت قنات چشام رخ نداده است. هر چند تخریب مقطعی قنات فاریات خطر جدی و ضایعه هولناکی بود که به مدد الطاف الهی در کمتر از ده روز برطرف شد و چشم فروبسته مردم را باز و شادمان ساخت، اما همین امر زنگ خطری جدی برای مالکان و زارعان و برنامه ریزان و مسئولان است که هر لحظه احتمال رخداد حادثه عظیم می رود و باید با برنامه ریزی، سرمایه گذاری و مدیریت دقیق و حساس منابع آبی قنوات، از بروز دوباره حادثه ای این چنین جلوگیری کرد.

تشنه خون زمین است فلک، وین مه نو
کهنه داسی است که بس کشته درود ای ساقی

باید به برکت بازگشایی قنات فاریاب، با مشارکت مالکان عمده این قنات و همراهی و مشاورت روحانی روستا «کمیته زکات» فعال شود و هر ساله عواید حاصل از جمع آوری زکات به نیازمندان، امور عمرانی روستا و تعمیر و مرمت مسیر و حریم قنوات اختصاص یابد. این امر افزون بر اقامه سنت الهی و بالابردن سطح معنوی و ایمانی جامعه، مشکلات اقتصادی را برطرف و به کسب و کار کشاورزی رونق و اعتلا می بخشد.

همچنین لازم است «صندوق احیای قنوات» با ترکیب هیئت مدیره ای شامل سه نماینده از مالکان قنات، دهیار و رئیس شورای اسلامی روستا تاسیس شود. هر مالک به میزان سهم آبی که از قنات دارد به صورت سالیانه یا فصلی مبلغی را به این صندوق اختصاص دهد تا از این طریق کار مرمت و احیای مسیر و حریم قنوات همواره در جریان باشد و نیز با کمک این مبلغ بتوان از نهادهای دولتی مساعدتهای مالی دریافت کرد.

افزون بر این می توان با مدیریت هزینه های هنگفت مردم در مراسمات مذهبی به ویژه ایام محرم و صفر و جلوگیری از تکرار مراسمات هم شکلی که با محتوا و مخاطبان واحدی برگزار می شود؛ این گونه منابع مالی را در راستای کمک به نیازمندان واقعی ساکن روستا، اشتغال زایی، عمران و آبادی و احیای قنوات و مرمت راههای مواصلاتی و معابر و خیابانهای سطح روستا هدایت کرد.

قنات چشام 2

باشد که مردمان صبور این دیار با توکل به خداوند و دل بستن به عنایت الهی و کارساز بودن وعده حتمی خداوند که می فرماید: «قُلْ أَرَأَیْتُمْ إِنْ أَصْبَحَ مَاؤُکُمْ غَوْرًا فَمَنْ یَأْتِیکُمْ بِمَاءٍ مَعِینٍ؛ بگو اگر آب [آشامیدنى] شما [به زمین] فرو رود چه کسى آب روان برایتان خواهد آورد.» (ملک/۳۰) و تلاش و همراهی و همفکری تمامی چشامیان عزیز از مالکان و زارعان گرفته تا تحصیل کردگان و فرهنگیان و فرهیختگان و اصحاب قلم و قدم و دِرم و صاحب منصبان و متنفذان و خیّران نیک سرشت روستا بخشی از بار گران هزینه های جاری روستا را تامین نمایند.

حُسن خِتام سخن، بُرشی از متن زیبای کتاب هبوط در کویر دکتر شریعتی با تصرف و تلخیص:

وقتی که بود نمی دیدیم، وقتی می خواند نمی شنیدیم، وقتی دیدیم که نبود، وقتی شنیدیم که نخواند، چه غم انگیز است که وقتی چشمه ای سرد و زلال، در برابرت می جوشد و می خواند و می نالد، تشنه آتش باشی و نه آب و چشمه که خشکید، چشمه نه از آن آتش که تو تشنه آن بودی، بخار شد و به هوا رفت؛ کویر را تافت و در خود گداخت و از زمین آتش روییدو از آسمان آتش بارید؛ تو تشنه آب گردی و نه تشنه آتش و بعد عمری گداختن از غم نبودن؛ کسی که تا بود از غم نبودن تو می گداخت و اکنون تو با مرگ رفته ای و من اینجا تنها به این امید دم می زنم که با هر نفسی گامی به سوی تو نزدیک تر می شوم و … این زندگی من و ما است.
Share/Save/Bookmark
مرجع : سایت روستای چشام


دوست
۱۳۹۴-۰۲-۱۴ ۲۱:۴۶:۲۶
جناب ربانی عزیز مثل همیشه عالی و پرصلابت و پرمغز بود. (32633)
 
کی قبادی
۱۳۹۴-۰۲-۲۴ ۱۱:۴۷:۲۳
درود بر جناب ربانی
و احسنت به این پیگیری امور روستای خود. (32907)